ایدئولوژی و ابزارهای ایدئولوژیک حکومت

آلتوسر مانند دیگر اندیشه‌ورزان، دغدغه ارتقای دانش بشری به‌ویژه دانش مبارزه طبقه کارگر را داشت. او در این نوشته سعی دارد جوهره ایدئولوژی و نقش آن را در جوامع، واکاوی و آشکار نماید. او بر این باور است که ایدئولوژی، مجموعه‌ای از باورها و اندیشه‌های قطعی رفتاری، سیاسی، اجتماعی و اخلاقی افراد گروه‌های جوامع است که بر اساس آن‌ها روابط اجتماعی خود را تنظیم می‌کنند. او تأکید می‌کند که باورها و اندیشه‌ها ایستا و شکل‌دهنده جهان مادی نیستند، بلکه این جهان مادی است که باورها و اندیشه‌ها را شکل داده و دگرگون می‌سازد. بر همین اساس آلتوسر ایدئولوژی را بی‌تاریخ می‌داند. زیرا ایدئولوژی به‌سان بنایی متکی به خود، پدیداه‌ای نیست که آجری بر آجر دیگر قرار گرفته و آن را به‌سوی کمال رهنمون سازد، بلکه جهت دگرگونی و تکامل‌اش متکی به جهان مادی و دگرگونی‌های آن، همانا کشمکش و مبارزه بین طبقات اجتماعی می‌باشد.